Luật Giám định tư pháp Archives - ThienNhien.Net

Quốc hội thông qua ba Nghị quyết, Luật sửa đổi

Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số...

Trên Facebook

10 giờ trước

TÀN SÁT HỆ SINH THÁINgười ta thường nghĩ rất đơn giản: thuốc trừ sâu là thứ dùng để diệt sâu hại. Nhưng trong tự nhiên, mọi chuyện không bao giờ đơn giản như vậy. Một lần phun thuốc trên nương rẫy có thể không chỉ giết những con sâu đang ăn lá, mà còn hạ gục luôn cả những loài côn trùng có ích như ong, bướm, bọ rùa, nhện bắt mồi, ong ký sinh. Những loài nhỏ bé ấy vốn là đội ngũ bảo vệ tự nhiên của mùa màng, giúp thụ phấn cho cây và kiềm chế sâu hại mà không cần hóa chất. Khi chúng biến mất, hệ sinh thái bắt đầu mất cân bằng.Nhiều nghiên cứu khoa học đã chỉ ra rằng thuốc bảo vệ thực vật có thể gây tác động lên rất nhiều loài “không phải mục tiêu” — tức những sinh vật không hề gây hại nhưng vẫn bị ảnh hưởng bởi hóa chất. Một tổng hợp lớn công bố trên Nature Communications năm 2025, dựa trên hơn 20.000 kết quả từ 1.705 nghiên cứu, kết luận rằng thuốc trừ sâu, thuốc cỏ và thuốc nấm gây ảnh hưởng tiêu cực trên nhiều nhóm sinh vật ở các bậc dinh dưỡng khác nhau, từ côn trùng thụ phấn, động vật đất đến các loài sống trong nước, và có thể liên quan trực tiếp đến suy giảm đa dạng sinh học trên quy mô lớn.Ở vùng nông thôn, miền núi Việt Nam, hậu quả ấy còn dễ lan rộng hơn. Nương rẫy thường nằm sát rừng, sát bờ bụi, gần khe suối - vốn là nơi sinh sống của vô số loài côn trùng, ếch nhái, chim nhỏ và sinh vật thủy sinh. Khi thuốc được phun ra, hoặc bị mưa cuốn trôi, nó không dừng ở luống ngô hay vạt rau. Nhiều loài ếch nhái, vốn có làn da rất nhạy cảm và phụ thuộc mạnh vào môi trường nước, là nhóm đặc biệt dễ tổn thương trước thuốc trừ sâu. Một tổng quan khoa học năm 2022 cho thấy thuốc bảo vệ thực vật có thể gây chết trực tiếp hoặc gây tác động bán gây chết đối với lưỡng cư, như dị tật, rối loạn vận động, giảm tăng trưởng và giảm khả năng sống sót lâu dài.Và cái đáng sợ nhất là thuốc trừ sâu không chỉ giết từng loài riêng lẻ, mà nó làm đứt các mối liên kết giữa các loài. Khi côn trùng có ích giảm đi, chim thiếu thức ăn. Khi côn trùng thủy sinh bị ảnh hưởng, cá nhỏ và các loài sống ở suối đầu nguồn cũng suy yếu theo. Một nghiên cứu năm 2024 cho thấy tác động kết hợp của thuốc trừ sâu và thuốc cỏ có thể làm giảm mạnh sinh khối của các nhóm côn trùng nhạy cảm, từ đó phá vỡ chuỗi thức ăn ở cấp độ hệ sinh thái. Nói cách khác, hóa chất không chỉ giết vài con sâu trên lá. Nó có thể làm nghèo đi cả một mạng lưới sống mà con người thường không nhìn thấy.Vì thế, mỗi lần nhìn một nương rẫy sạch bóng sâu, sạch cả cỏ, có lẽ ta cũng nên tự hỏi: liệu nơi đó có còn đủ sự sống để tự chữa lành? Một hệ sinh thái khỏe mạnh không phải là nơi im ắng vì không còn gì động đậy. Đó là nơi ong vẫn tìm hoa, ếch vẫn gọi nhau sau mưa, nhện vẫn giăng lưới giữa bờ cỏ, và con suối dưới chân đồi vẫn còn những sinh vật nhỏ âm thầm giữ cho nước được sống.#ThuocDocTrenNuong #HoaChat #ThuocTruSau #DaDangSinhHoc #BaoTonThienNhien #HeSinhThai #NongNghiepMienNui ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

ThienNhien.Net

1 ngày trước

CƠN NGHIỆN HÓA CHẤTCó một thay đổi đang diễn ra rất âm thầm ở nhiều vùng nông thôn, miền núi Việt Nam: trên nương rẫy, trong vườn đồi, trên những sườn núi trồng ngô, sắn, rau màu hay cây ăn quả, các loại thuốc trừ sâu, thuốc cỏ, thuốc nấm và phân bón hóa học đang xuất hiện ngày một dày hơn. Nhiều nơi, chúng đã trở thành một phần quen thuộc của mùa vụ. Sâu bệnh đến thì phun. Cỏ mọc nhanh thì xịt. Cây chậm lớn thì bón thêm. Dần dần, hóa chất không còn là giải pháp tình thế, mà trở thành thói quen canh tác.Điều đáng lo là cơn nghiện này không chỉ diễn ra ở đồng bằng thâm canh, mà đang lan sâu vào các vùng miền núi nhiều đất dốc, mưa lớn, nương rẫy nằm sát rừng, sát khe suối và ngay cạnh nơi người dân sinh sống. Nghiên cứu về canh tác vùng núi Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam, cho thấy việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật ở các khu vực đồi núi đã tăng mạnh cùng với quá trình sản xuất hàng hóa, thâm canh cây trồng và áp lực thị trường. Chỉ riêng ở Việt Nam, lượng thuốc bảo vệ thực vật sử dụng đã tăng rất nhanh trong những thập niên gần đây, từ khoảng 20.000 tấn/năm đầu thập niên 1990 lên khoảng 77.000 tấn/năm vào giai đoạn 2007, phản ánh xu hướng phụ thuộc ngày càng lớn vào hóa chất trong nông nghiệp.Nhưng hóa chất không dừng lại ở chỗ nó được phun ra. Ở miền núi, một cơn mưa lớn có thể kéo phần thuốc còn bám trên lá, trên đất, theo dòng chảy tràn xuống suối, ao nhỏ, ruộng thấp hơn và cả những vùng rừng lân cận. Báo cáo của Ngân hàng Thế giới về ô nhiễm nông nghiệp ở Việt Nam cũng cảnh báo rằng dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và phân bón là một trong những nguồn gây ô nhiễm đất và nước đáng kể, đặc biệt trong các hệ thống canh tác thiếu kiểm soát và gần nguồn nước. Điều đó có nghĩa là cái giá của một mùa vụ không chỉ nằm ở chi phí mua thuốc, mà còn nằm ở sự suy yếu âm thầm của đất, nước, côn trùng có ích, chim chóc, ếch nhái và cả sức khỏe con người.Cũng cần nói công bằng rằng, không thể chỉ trách người nông dân. Trong nhiều trường hợp, họ đang bị kẹp giữa sâu bệnh ngày càng khó lường, áp lực năng suất, yêu cầu mẫu mã của thị trường và sự thiếu vắng những lựa chọn an toàn, dễ tiếp cận hơn. Nhưng càng vì thế, chúng ta càng phải nhìn thẳng vào thực tế: nếu nông nghiệp miền núi tiếp tục lệ thuộc vào hóa chất như hiện nay, thì không chỉ sâu bệnh bị tiêu diệt. Núi rừng, nguồn nước, đa dạng sinh học và chính những cộng đồng sống nhờ đất đai ấy cũng đang phải trả giá.#thuocdoc #thuoctrusau #nongnghiep #miennui #dadangsinhhoc #hoachat #BaoTonThienNhien #suckhoecongdong ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

ThienNhien.Net

2 ngày trước

TẢN MẠN CHỦ NHẬTCó những sáng Chủ Nhật, điều xa xỉ nhất không phải là một bữa brunch thật đẹp, mà chỉ đơn giản là được mở cửa sổ ra, hít một hơi thật sâu, nghe vài tiếng chim lẫn trong tiếng lá. Giữa một tuần mà con người bận đến mức ăn cũng vội, ngủ cũng vội, thậm chí ngẩng đầu nhìn trời cũng vội, thì thiên nhiên vẫn kiên nhẫn ở đó. Một cơn gió nhẹ. Một vệt nắng trên ban công. Một chậu cây vừa nhú lá non. Những điều nhỏ xíu, nhưng đủ để nhắc rằng cuộc sống không chỉ có deadline.Thật ra, thiên nhiên không phải lúc nào cũng ở đâu đó rất xa. Không nhất thiết phải là rừng già, biển lớn hay đỉnh núi mây phủ. Đôi khi, thiên nhiên chỉ là một con sẻ đậu trên dây điện, một bụi cỏ dại chen lên từ khe gạch, một cây bàng lặng lẽ thay lá bên đường. Nếu để ý kỹ, thành phố chưa bao giờ hoàn toàn mất thiên nhiên, chỉ là con người bận quá nên quên nhìn. Chủ Nhật có lẽ là ngày phù hợp nhất để tập lại thói quen ấy: nhìn chậm hơn một chút, đi chậm hơn một chút, sống mềm hơn một chút.Biết đâu, bảo vệ thiên nhiên cũng bắt đầu từ những điều rất nhẹ nhàng như vậy. Từ việc yêu một tán cây quen trước cửa nhà. Từ việc thấy tiếc khi một góc sân cũ bị bê tông hóa. Từ việc vui vì sáng nay vẫn còn nghe tiếng chim. Khi còn rung động trước những điều nhỏ bé ấy, có lẽ chúng ta vẫn còn giữ được một phần rất quan trọng của mình: khả năng sống tử tế với thế giới quanh mình.Chúc một sáng Chủ Nhật đủ nắng, đủ xanh, đủ yên để lòng mình dịu lại một chút.#SongCham #thiennhien #hanoi #yeuthiennhien #songxanh ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

ThienNhien.Net

3 ngày trước

Bảo tồn các loài lưỡng cư Việt Nam như thế nào?Bảo tồn lưỡng cư không thể chỉ dừng ở việc giữ những loài trong danh Sách Đỏ. Với ếch, nhái, cóc, cá cóc hay kỳ giông, điều quan trọng nhất là giữ được nơi sống của chúng còn nguyên vẹn. Một con Ếch cây sần Bắc Bộ (Theloderma corticale) không thể tồn tại nếu rừng đá vôi mất độ ẩm. Một quần thể Cá cóc Việt Nam (Tylototriton vietnamensis) sẽ rất khó duy trì nếu suối cạn, nước đục hoặc sinh cảnh sinh sản bị xáo trộn. Các nghiên cứu khoa học về lưỡng cư Việt Nam đều chỉ ra rằng mất sinh cảnh và suy thoái sinh cảnh là mối đe dọa lớn nhất. Nói cách khác, muốn cứu lưỡng cư thì trước hết phải giữ rừng ẩm, suối đầu nguồn, vùng đất ngập nước nhỏ, lớp lá mục, khe đá, hốc cây và những vi sinh cảnh rất nhỏ nhưng cực kỳ quan trọng. Cách tiếp cận này đòi hỏi các hành động bảo tồn phải tinh tế hơn nhiều so với suy nghĩ thông thường. Một khu rừng còn cây chưa chắc đã là khu rừng còn phù hợp cho lưỡng cư. Nếu suối bị nắn dòng, nền rừng bị khô, ánh sáng lọt xuống quá nhiều, đường mở cắt ngang khu sinh sản hoặc hóa chất từ nương rẫy chảy xuống, lưỡng cư vẫn có thể biến mất. Vì vậy, bảo tồn lưỡng cư cần gắn với quản lý lưu vực nhỏ, kiểm soát ô nhiễm nước, hạn chế chia cắt sinh cảnh và bảo vệ những vùng đệm quanh suối, quanh hồ nhỏ. Ở nhiều nơi, chỉ cần giữ lại một dải rừng ẩm ven suối cũng có thể quyết định sự sống còn của cả một quần thể. Đó là kiểu bảo tồn ít khi gây chú ý, nhưng lại cực kỳ hiệu quả.Bên cạnh bảo tồn tại chỗ, khoa học cũng cho thấy cần tăng cường giám sát dài hạn, sự tham gia của cộng đồng và cảnh báo sớm dịch bệnh. Nhiều loài lưỡng cư suy giảm âm thầm, không dễ phát hiện như thú lớn hay chim. Vì vậy, việc theo dõi tiếng kêu sinh sản, mùa xuất hiện, chất lượng nước và tình trạng bệnh nấm chytrid có thể giúp phát hiện rủi ro sớm hơn. Ở những nơi phù hợp, cộng đồng địa phương hoàn toàn có thể trở thành lực lượng bảo tồn rất quan trọng. Người sống gần rừng, gần suối thường là những người đầu tiên nhận ra khi tiếng ếch thưa dần, khi nước đổi màu hay khi một khu vực bị tác động bất thường. Khi tri thức bản địa được kết nối với khoa học hiện đại, bảo tồn lưỡng cư có thể trở nên gần gũi và bền vững hơn nhiều.Cứu các loài ếch nhái thực ra là cứu nhiều thứ lớn hơn chính chúng. Đó là cứu những dòng suối còn sạch cho con người. Cứu những cánh rừng còn giữ được nước. Cứu những hệ sinh thái nhỏ bé nhưng tinh vi đang âm thầm vận hành để duy trì sự sống. Lưỡng cư là nhóm sinh vật cổ xưa, đã tồn tại qua hàng trăm triệu năm biến động của Trái Đất. Nếu chúng biến mất nhanh chóng trong thời đại của con người, đó không chỉ là mất mát của một nhóm loài, mà còn là lời cảnh báo rằng thiên nhiên quanh ta đang suy yếu nhanh hơn ta tưởng.Ảnh: Ếch cây sần Bắc Bộ (Theloderma corticale). Nguồn: Pierre Wildlife.#luongcu #echnhai #baoton #dadangsinhhoc #thiennhien #SinhThai #vietnam ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

ThienNhien.Net

4 ngày trước

Nhiều loài ếch nhái chúng ta còn chưa kịp được biết đến!Một nghịch lý rất đáng suy nghĩ của lưỡng cư Việt Nam là càng nghiên cứu, càng phát hiện ra nhiều loài mới, nhưng cũng càng thấy rõ rằng nhiều loài có thể đã bị đe dọa ngay từ khi vừa được khoa học gọi tên. Trong vài thập niên gần đây, Việt Nam là một trong những quốc gia có tốc độ mô tả loài lưỡng cư mới rất nhanh ở châu Á. Các nhà khoa học liên tục phát hiện thêm những loài ếch cây, ếch núi, cá cóc, kỳ giông ở Tây Bắc, Trường Sơn, Tây Nguyên hay các vùng núi đá vôi phía Bắc. Điều đó cho thấy thiên nhiên Việt Nam vẫn còn rất nhiều khoảng trống tri thức. Nhưng mặt khác, nó cũng có nghĩa là chúng ta đang bảo tồn trong khi chưa thật sự biết hết mình đang có gì. Trong bảo tồn thiên nhiên, điều đáng sợ không phải chỉ là loài đã được xác định là nguy cấp, mà còn là những loài thiếu dữ liệu hoặc chưa được đánh giá đầy đủ. Một loài mới được mô tả thường chỉ được biết từ vài mẫu vật, một địa điểm khảo sát hoặc một đợt nghiên cứu ngắn. Khi đó, các nhà khoa học chưa đủ thông tin để kết luận chắc chắn quần thể lớn hay nhỏ, phân bố rộng hay hẹp, xu hướng đang ổn định hay suy giảm. Vì vậy, nhiều loài rơi vào tình trạng gần giống với nhóm chưa kịp hiểu đã có nguy cơ mất. Nghiên cứu về lưỡng cư Việt Nam cũng chỉ ra rằng ngoài các loài đã được xếp vào nhóm bị đe dọa vẫn còn một tỷ lệ đáng kể loài chưa được đánh giá hoặc dữ liệu còn thiếu, đặc biệt là trong nhóm loài đặc hữu. Nhiều ví dụ rất điển hình cho tình trạng này. Ếch rêu Khôi (Theloderma khoii) chỉ mới được mô tả năm 2022 ở vùng núi đá vôi Hà Giang. Ếch cây sần vàng (Theloderma auratum) được mô tả năm 2018 ở Tây Nguyên. Những loài như vậy thường được phát hiện ở nơi sinh cảnh đã và đang chịu áp lực từ mở đường, khai thác, du lịch tự phát hoặc suy thoái rừng. Nghĩa là ngay khi khoa học vừa ghi nhận sự tồn tại của chúng, tương lai của chúng có thể đã bất ổn. Đó là lý do các nhà bảo tồn ngày càng nhấn mạnh một nguyên tắc quan trọng: nếu chờ đủ dữ liệu rồi mới bảo vệ, đôi khi sẽ quá muộn. Vì thế, bảo tồn lưỡng cư ở Việt Nam không thể chỉ dựa vào danh sách loài đã “nổi tiếng” hay đã được xếp hạng. Cần đầu tư mạnh hơn cho khảo sát hiện trường, nghiên cứu phân bố, giám sát dài hạn và đặc biệt là bảo vệ sinh cảnh trước cả khi ta biết hết tên của những sinh vật đang sống ở đó. Một khu rừng ẩm, một khe suối nhỏ hay một dãy núi đá vôi có thể đang cất giữ những loài mà khoa học chưa kịp mô tả. Nếu nơi ấy biến mất, có thể một loài cũng biến mất theo, mà con người chưa từng thực sự biết nó đã tồn tại.Ảnh: Ếch cây sần vàng (Theloderma auratum). Nguồn: Nikolay Poyarkov et al.#luongcu #echnhai #dadangsinhhoc #baoton #thiennhien #khoahoc #vietnam ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

Tag: Luật Giám định tư pháp

Quốc hội thông qua ba Nghị quyết, Luật sửa đổi

Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số...