Phi Tô Archives - ThienNhien.Net | Con người và Thiên nhiên

Home Tags Phi Tô

Ban quản lý rừng Nam Ban kêu cứu

Trên Facebook

7 giờ trước

Net Zero cần số liệuNgày càng nhiều doanh nghiệp công bố mục tiêu giảm phát thải hoặc hướng tới Net Zero. Đây là tín hiệu tích cực, nhưng một cam kết chỉ có ý nghĩa khi doanh nghiệp biết mình đang phát thải bao nhiêu, phát thải từ đâu và sẽ giảm bằng cách nào. Thiếu dữ liệu, mục tiêu khí hậu rất dễ trở thành một thông điệp truyền thông hơn là một kế hoạch chuyển đổi thực sự.Bước đầu tiên là xác định ranh giới kiểm kê phát thải. Doanh nghiệp cần tính lượng khí nhà kính phát sinh trực tiếp từ nhiên liệu, phương tiện và quy trình sản xuất, lượng phát thải liên quan đến điện năng mua vào, cùng những nguồn phát thải trong chuỗi cung ứng và quá trình sử dụng sản phẩm. Với nhiều ngành, phần phát thải lớn nhất lại nằm ngoài nhà máy, tại nơi sản xuất nguyên liệu, vận chuyển hoặc xử lý sản phẩm sau tiêu dùng.Số liệu ban đầu phải đủ tin cậy để làm năm cơ sở. Từ đó, doanh nghiệp mới có thể xác định công đoạn nào tiêu thụ nhiều năng lượng, thiết bị nào cần thay thế, nguồn nguyên liệu nào làm phát sinh nhiều carbon và giải pháp nào mang lại hiệu quả cao nhất. Một mục tiêu giảm phát thải không nên chỉ nêu tỷ lệ phần trăm, mà cần kèm theo thời hạn, phạm vi áp dụng, trách nhiệm thực hiện và phương pháp đo lường.Doanh nghiệp cũng cần phân biệt giảm phát thải với bù trừ carbon. Tiết kiệm năng lượng, đổi mới công nghệ, sử dụng điện sạch, cải tiến logistics và thay đổi nguyên liệu là những biện pháp cắt giảm trực tiếp. Tín chỉ carbon chỉ nên được xem xét đối với phần phát thải chưa thể loại bỏ sau khi các giải pháp giảm thiểu đã được thực hiện nghiêm túc.Dữ liệu phát thải hiện không còn là chuyện riêng của bộ phận môi trường. Các yêu cầu từ thị trường xuất khẩu, khách hàng, nhà đầu tư và cơ chế định giá carbon đang khiến thông tin khí nhà kính trở thành một phần của năng lực cạnh tranh. Doanh nghiệp không kiểm soát được dữ liệu sẽ khó chứng minh mức độ tuân thủ, khó tiếp cận nguồn vốn xanh và dễ mất lợi thế trong chuỗi cung ứng.Net Zero không bắt đầu từ một khẩu hiệu hoành tráng mà từ hóa đơn điện, lượng nhiên liệu tiêu thụ, tuyến vận chuyển, nguồn nguyên liệu và từng công đoạn sản xuất. Đo đúng hiện trạng là điều kiện đầu tiên để giảm đúng chỗ và chịu trách nhiệm với kết quả đã cam kết.#esg #netzero #GiamPhatThai #ChuyenDoiXanh #khinhakinh #DoanhNghiepBenVung ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

ThienNhien.Net

1 ngày trước

ESG không phải checklistNhiều doanh nghiệp bắt đầu ESG bằng cách lập một danh sách chỉ tiêu thật dài. Tiết kiệm điện, giảm rác thải, trồng cây, làm từ thiện, chăm lo người lao động và công bố báo cáo bền vững đều có thể là những việc cần thiết. Tuy nhiên, một danh sách đầy đủ chưa chắc đã phản ánh đúng những tác động lớn nhất mà doanh nghiệp đang tạo ra đối với môi trường, con người và xã hội.Mỗi ngành nghề có những vấn đề ESG khác nhau. Doanh nghiệp dệt may phải chú ý đến nước, hóa chất, năng lượng và điều kiện lao động. Doanh nghiệp nông nghiệp cần kiểm soát nguồn gốc nguyên liệu, sử dụng đất, thuốc bảo vệ thực vật và sinh kế của nông hộ. Doanh nghiệp xây dựng và bất động sản phải quan tâm đến vật liệu, phát thải, hệ sinh thái, cộng đồng và khả năng chống chịu trước thiên tai.Ngay cả hai doanh nghiệp trong cùng một ngành cũng có thể đối mặt với những rủi ro khác nhau. Một nhà máy nằm gần khu dân cư sẽ chịu áp lực lớn về tiếng ồn, nước thải và sức khỏe cộng đồng. Một doanh nghiệp phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu có thể phải ưu tiên truy xuất nguồn gốc và lao động trong chuỗi cung ứng. Một dự án sử dụng nhiều đất cần xem xét kỹ tác động đến sinh kế, quyền sử dụng đất và tài nguyên của người dân địa phương.Vì vậy, bước đầu tiên của ESG phải là xác định những vấn đề trọng yếu. Doanh nghiệp cần xem hoạt động nào đang gây tác động lớn nhất, nguồn lực nào đang phụ thuộc nhiều nhất, nhóm nào có thể bị ảnh hưởng và rủi ro nào có thể làm gián đoạn hoạt động kinh doanh. Từ đó, doanh nghiệp mới lựa chọn mục tiêu, chỉ số và giải pháp phù hợp.Làm ESG theo cách sao chép thường dẫn đến những chương trình dễ truyền thông nhưng ít thay đổi hoạt động cốt lõi. Doanh nghiệp có thể tổ chức nhiều chiến dịch môi trường nhưng vẫn để lãng phí tài nguyên trong sản xuất. Có thể tài trợ cho cộng đồng nhưng chưa bảo đảm điều kiện làm việc trong chuỗi cung ứng. Có thể công bố nhiều cam kết nhưng không có dữ liệu để theo dõi kết quả.ESG chỉ có giá trị khi được gắn với quyết định kinh doanh hằng ngày. Đầu tư vào đâu, mua nguyên liệu từ ai, sử dụng năng lượng thế nào, quản lý người lao động ra sao và chịu trách nhiệm với cộng đồng đến mức nào đều là những quyết định ESG. Bắt đầu đúng không phải là làm thật nhiều, mà là xác định đúng việc cần làm trước.#esg #PhatTrienBenVung #DoanhNghiepBenVung #quantridoanhnghiep #kinhdoanhcotrachnhiem #ChuyenDoiXanh ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

ThienNhien.Net

2 ngày trước

Đằng sau chiếc lồng là một gia đình tan vỡHai chú khỉ con trong bức ảnh này đang được chăm sóc tại Trung tâm Bảo tồn voi, Cứu hộ động vật và Quản lý bảo vệ rừng Đắk Lắk. Chúng may mắn được cứu hộ, nhưng phía sau sự may mắn ấy thường là một câu chuyện rất buồn. Để bắt được một con khỉ non, những kẻ săn bắt thường phải bắn hoặc bẫy chết khỉ mẹ và nhiều cá thể trưởng thành khác trong đàn. Một con vật nhỏ được bán đi có thể đồng nghĩa với cả một gia đình trong rừng đã bị xóa sổ.Ở Việt Nam, săn bắt, nuôi nhốt và buôn bán động vật hoang dã vẫn là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với đa dạng sinh học. Không ít loài linh trưởng, chim, rùa hay thú nhỏ bị bắt để làm thú cưng, phục vụ nhu cầu chụp ảnh, trưng bày hoặc buôn bán trái phép. Điều đáng tiếc là nhiều người vẫn nghĩ rằng nuôi một con khỉ là đang cứu nó hoặc thể hiện tình yêu động vật. Thực tế hoàn toàn ngược lại. Động vật hoang dã không sinh ra để sống trong lồng sắt, bị xích, bị cắt răng, nhổ nanh hoặc phụ thuộc hoàn toàn vào con người. Phần lớn chúng sẽ chịu căng thẳng kéo dài, mắc bệnh, thay đổi hành vi và rất khó có cơ hội trở về với tự nhiên.Mỗi cá thể được giải cứu đều cần nhiều năm chăm sóc, phục hồi sức khỏe và tập lại các kỹ năng sinh tồn trước khi có thể tái thả, nếu điều đó còn khả thi. Nhưng không phải con vật nào cũng có cơ hội ấy. Nhiều cá thể bị nuôi quá lâu, mất bản năng kiếm ăn hoặc quá quen với con người nên phải sống cả đời trong các trung tâm cứu hộ.Bảo vệ động vật hoang dã không bắt đầu từ các trung tâm cứu hộ, mà bắt đầu từ việc không tạo ra nhu cầu. Không mua, không nuôi, không săn bắt động vật hoang dã bị khai thác và kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện các hành vi vi phạm. Chỉ khi thị trường tiêu thụ biến mất, những chiếc bẫy trong rừng mới thực sự được tháo xuống, và những gia đình khỉ mới có thể tiếp tục sống trọn vẹn dưới tán rừng, thay vì phía sau những song sắt.#dongvathoangda #BaoTonThienNhien #nowildlifetrade #khongnuoidongvathoangda #linhtruong #DaDangSinhHoc #daklak #cuuhodongvat #ThienNhienNet #PanNature ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

ThienNhien.Net

3 ngày trước

TỪ MẢNH VƯỜN ĐẾN CHUỖI GIÁ TRỊCây lâu năm cần nhiều năm để trưởng thành, trong khi người trồng vẫn phải trang trải cuộc sống sau từng mùa vụ. Một mô hình nông lâm kết hợp có thể giữ đất tốt, tạo bóng mát và đa dạng hóa sản phẩm, nhưng khó tồn tại nếu cây giống kém chất lượng, nông sản không có nơi tiêu thụ hoặc người dân phải bán riêng lẻ với giá thấp. Kỹ thuật trên mảnh vườn chỉ là điểm khởi đầu.Chuỗi giá trị bắt đầu từ trước khi cây được trồng. Người sản xuất cần tiếp cận nguồn giống phù hợp, thông tin kỹ thuật, vốn đầu tư và vật tư cần thiết. Sau thu hoạch còn có sơ chế, bảo quản, vận chuyển, chế biến và kết nối với người mua. Thiếu một mắt xích, phần giá trị lớn nhất có thể rơi vào tay trung gian, còn người chăm cây trong nhiều năm chỉ nhận được phần thu nhập nhỏ.Các chương trình nghiên cứu nông lâm kết hợp tại Tây Bắc đã sớm nhận ra giới hạn ấy. Sau giai đoạn thử nghiệm kỹ thuật, hoạt động hỗ trợ được mở rộng sang phát triển các hệ thống định hướng thị trường, xây dựng vườn ươm địa phương và kết nối người dân với các tác nhân trong chuỗi sản phẩm. Bảy hệ thống nông lâm kết hợp đã được phát triển nhằm đồng thời đa dạng hóa sản phẩm, cải thiện thu nhập và làm chậm xói mòn đất. Vườn ươm tại địa phương giúp người dân chủ động hơn về cây giống và giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung từ xa.Thị trường có ảnh hưởng lớn đến việc người dân có tiếp tục giữ cây trong hệ thống hay không. Một nghiên cứu với các hộ dân tộc thiểu số tại Sơn La cho thấy lợi ích kinh tế, khả năng bán sản phẩm và các hình thức hỗ trợ có vai trò nổi bật trong quyết định áp dụng và duy trì nông lâm kết hợp. Cùng một kỹ thuật, hộ có nguồn lực, đầu ra và khả năng chờ đợi thu nhập sẽ có cơ hội duy trì cao hơn hộ thiếu vốn và phải ưu tiên những khoản thu trước mắt.Từng hộ nhỏ lẻ thường khó tự giải quyết tất cả các công việc ấy. Họ không có đủ sản lượng để thương lượng với doanh nghiệp, khó chi trả riêng cho chứng nhận và cũng ít khả năng đầu tư máy móc chế biến. Tổ hợp tác, hợp tác xã và các tổ chức của người sản xuất có thể tập hợp sản lượng, thống nhất quy trình, mua chung vật tư, tìm đầu ra và đại diện cho thành viên trong quá trình đàm phán.Hợp tác xã Nông lâm nghiệp Bình Minh tại Yên Bình, Yên Bái là một trường hợp đáng chú ý. Được thành lập năm 2017 từ một nhóm hộ trồng keo, hợp tác xã từng bước mở rộng sang sản xuất cây giống, thu mua gỗ, chế biến và kết nối thị trường. Theo số liệu được ghi nhận trong nghiên cứu trường hợp công bố năm 2023, hợp tác xã có 18 hộ thành viên và liên kết với hơn 2.000 hộ trồng rừng trên khoảng 8.000 ha, trong đó có khoảng 6.000 ha được chứng nhận FSC.Hợp tác xã còn ký hợp đồng cung cấp cây giống keo chất lượng cho khoảng 650 ha tại 24 xã và thị trấn, đồng thời tạo liên kết để các hộ bán gỗ trở lại cho đơn vị sau khi khai thác. Gỗ không chỉ được bán dưới dạng nguyên liệu thô mà còn được đưa vào chế biến. Sự tham gia của doanh nghiệp, cơ quan chuyên môn, Hội Nông dân và các chương trình hỗ trợ giúp hình thành một chuỗi tương đối đầy đủ từ giống, trồng rừng, chứng nhận đến tiêu thụ và chế biến.Chứng nhận FSC mở thêm cơ hội tiếp cận thị trường, nhưng bản thân một chứng chỉ không thể thay thế năng lực tổ chức. Trường hợp Bình Minh cho thấy vai trò của quản trị minh bạch, phân chia lợi ích, hỗ trợ kỹ thuật thường xuyên, quản lý rủi ro và duy trì quan hệ với nhiều người mua. Khi thị trường gặp biến động trong thời kỳ dịch bệnh, hợp tác xã đã tìm thêm khách hàng trong nước thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào một đầu ra.Định hướng thị trường cũng có mặt trái. Giá một loại quả, hạt hoặc gỗ tăng nhanh có thể khiến người dân đồng loạt mở rộng diện tích, tăng mật độ và loại bỏ những cây ít giá trị thương mại. Một hệ thống đa dạng khi ấy có thể dần biến thành một vùng chuyên canh mới. Phát triển chuỗi giá trị cho nông lâm kết hợp phải giữ được sự cân bằng giữa thu nhập, độ phì của đất, nhu cầu nước, mức độ đa dạng cây trồng và khả năng chống chịu của toàn hệ thống.Cây chỉ được giữ lại lâu dài khi người chăm cây nhận được lợi ích xứng đáng. Bởi vậy, đầu tư cho nông lâm kết hợp không thể dừng ở việc cấp cây giống hoặc xây dựng một vài mô hình trình diễn. Nguồn giống, kỹ thuật, vốn, tổ chức nông dân, chế biến và thị trường phải được kết nối từ đầu. Mảnh vườn có thể là nơi tạo ra sản phẩm, nhưng cả chuỗi giá trị mới quyết định sản phẩm ấy mang lại bao nhiêu giá trị cho người trồng.#nonglamkethop #lamnongcungcay #nongnghiepbenvung #PhucHoiDat #sinhkebenvung #ThienNhienNet ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

ThienNhien.Net

4 ngày trước

GIỮ RỪNG TỪ NHỮNG BÚP CHÈỞ nhiều vùng núi phía Bắc, chè Shan tuyết không mọc thành những luống cây thấp và đều như trong các vùng chuyên canh. Những thân chè lâu năm vươn cao giữa thảm cây rừng, phủ rêu và địa y, có cây phải trèo lên mới hái được búp. Người dân thu hái, sao chè và giữ giống qua nhiều thế hệ. Ranh giới giữa một khu rừng và một vùng sản xuất vì thế không phải lúc nào cũng tách biệt.Chè Shan tuyết là một ví dụ cho thấy nông lâm kết hợp có thể được hình thành từ quá trình chung sống lâu dài giữa cộng đồng và rừng. Tầng cây cao giữ lại một phần ánh nắng, độ ẩm và vật chất hữu cơ. Cây chè sinh trưởng bên dưới, tạo sản phẩm có giá trị mà không cần thay toàn bộ thảm thực vật tự nhiên bằng một vùng độc canh. Hệ thống này mang dấu ấn của địa hình, khí hậu và kinh nghiệm canh tác tại từng cộng đồng.Tại xóm Sưng, xã Cao Sơn, huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình trước đây, người Dao đã thu hái chè Shan tuyết dưới tán rừng núi Biều qua nhiều thế hệ. Tài liệu của chương trình Mekong Region Land Governance mô tả những cây chè cổ có tuổi đời lên tới khoảng hai thế kỷ, mọc ở độ cao gần 1.000 mét. Chè gắn với sinh kế của người dân và với khu rừng phòng hộ do Ban Quản lý rừng phòng hộ sông Đà quản lý.Trong một thời gian dài, phần lớn chè được bán dưới dạng búp tươi. Việc chế biến tập trung vào một vài hộ, khả năng tiếp cận thị trường hạn chế, còn giá trị mà người hái chè nhận được khá thấp. Cây chè quý vẫn hiện diện trong rừng, nhưng lợi ích kinh tế chưa đủ lớn để tạo động lực mạnh cho việc chăm sóc cây và bảo vệ sinh cảnh xung quanh.Từ năm 2019 đến năm 2022, một mô hình đồng quản lý rừng kết hợp phát triển chuỗi giá trị chè Shan tuyết được thí điểm tại xóm Sưng. Người dân thành lập tổ hợp tác, học thêm kỹ thuật thu hái, chế biến, ủ phân, đóng gói và xây dựng thương hiệu. Cộng đồng đồng thời tham gia xây dựng cơ chế quản lý rừng cùng chính quyền địa phương và Ban Quản lý rừng phòng hộ. Thu nhập từ chè nhờ đó được gắn trực tiếp hơn với trách nhiệm giữ rừng.Theo ghi nhận của dự án, chè từng đóng góp khoảng một nửa thu nhập của những hộ tham gia thu hái. Khi được chăm sóc và chế biến phù hợp, nguồn thu từ chè Shan tuyết có thể cao gấp hai đến ba lần so với ngô, sắn hoặc khoai. Những con số này phản ánh một trường hợp cụ thể, nhưng cho thấy giá trị sản phẩm có thể làm thay đổi cách cộng đồng nhìn nhận khu rừng: rừng được giữ lại không chỉ vì nghĩa vụ bảo vệ, mà còn vì sinh kế lâu dài.Một nghiên cứu về chuỗi giá trị chè Shan tuyết tại miền núi phía Bắc cũng ghi nhận cả sản xuất hữu cơ và sản xuất thông thường đều đóng góp đáng kể cho thu nhập, an ninh lương thực và khả năng thích ứng của hộ gia đình trước thời tiết cực đoan. Lợi ích ấy không chỉ được quyết định trên nương chè. Chất lượng chế biến, tổ chức sản xuất, khả năng tiếp cận thị trường và phần giá trị được giữ lại cho người trồng có ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả cuối cùng.Thị trường phát triển cũng có thể tạo sức ép mới. Nếu chạy theo sản lượng, người sản xuất có thể mở rộng diện tích, loại bỏ cây che bóng, tăng phân bón và hóa chất hoặc thay thế những quần thể chè địa phương bằng một số giống đồng nhất. Các nghiên cứu tổng quan về ngành chè Việt Nam đã cảnh báo rằng phương thức thâm canh thông thường kéo dài có thể dẫn tới suy thoái đất, hiệu quả kinh tế thấp và ô nhiễm môi trường.Giữ được giá trị của chè Shan tuyết đòi hỏi nhiều hơn một sản phẩm bán được giá. Cây chè cổ, cấu trúc rừng, nguồn giống địa phương, kỹ thuật thu hái và tri thức của cộng đồng phải được bảo vệ cùng nhau. Quyền tiếp cận và hưởng lợi từ rừng cũng cần đủ ổn định để người dân sẵn sàng đầu tư cho những cây có vòng đời kéo dài qua nhiều thế hệ.Những búp chè có thể tạo thêm thu nhập, nhưng chính mối quan hệ giữa người dân, cây chè và khu rừng mới làm nên giá trị của hệ thống. Khi chuỗi giá trị được tổ chức hợp lý, sản xuất nông nghiệp không nhất thiết phải bắt đầu bằng việc dọn sạch cây rừng. Nó có thể lớn lên dưới tán rừng và góp phần giữ màu xanh ở lại.#nonglamkethop #lamnongcungcay #nongnghiepbenvung #PhucHoiDat #sinhkebenvung #ThienNhienNet ... Xem thêmThu nhỏ

Photo

Xem trên Facebook

Tag: Phi Tô

Ban quản lý rừng Nam Ban kêu cứu