cúm lợn Archives - ThienNhien.Net | Con người và Thiên nhiên

Home Tags Cúm lợn

Bộ NN&PTNT báo cáo Thủ tướng về cúm heo

Trên Facebook

ThienNhien.Net

16 giờ trước

BỒ CÂU GIỮA THÀNH PHỐ LÀ CỦA AI?Hai con bồ câu đang kiếm ăn trên thảm cỏ giữa trung tâm TP.HCM thì một thanh niên tiến lại gần, bất ngờ vồ bắt rồi cho vào ba lô.Đoạn clip được chia sẻ trên mạng xã hội những ngày qua đã khiến nhiều người bức xúc. Người bắt chim sau đó cho biết muốn mang chúng về nuôi.Nhưng bỏ qua câu chuyện đúng – sai của một hành động cụ thể, có một câu hỏi khá thú vị:Những con bồ câu sống giữa quảng trường, công viên và đường phố thực ra là của ai?Không hẳn của một người nào cả.Nhưng theo một nghĩa khác, chúng lại thuộc về thành phố.Bồ câu là một trong những loài chim thích nghi thành công nhất với đời sống đô thị. Tổ tiên của chúng vốn sống trên các vách đá; còn trong thành phố, ban công, mái nhà, gờ tường và những công trình cao tầng vô tình tạo ra những vách đá nhân tạo khá lý tưởng. Thức ăn con người để lại, những khoảng sân, công viên và nguồn nước giúp chúng tiếp tục tồn tại ngay giữa một môi trường đã thay đổi gần như hoàn toàn bởi con người.Chúng ta xây thành phố cho mình, nhưng rồi nhiều sinh vật khác cũng tìm cách sống trong đó.Không chỉ có bồ câu.Trên những tán cây là sẻ, sáo, chào mào và nhiều loài chim khác. Dơi bay ra khi trời tối. Sóc chuyền qua những hàng cây ở một số công viên. Thằn lằn, tắc kè, bướm, ong và vô số loài côn trùng tồn tại trong những khoảng xanh nhỏ bé giữa bê tông, kính và nhựa đường.Thành phố, vì thế, vẫn là một hệ sinh thái.Một hệ sinh thái rất đặc biệt, nơi con người là loài chiếm ưu thế tuyệt đối và gần như quyết định sinh vật nào còn chỗ để sống.Có những loài thích nghi rất giỏi với chúng ta. Có những loài dần biến mất khi cây xanh bị chặt, mặt đất bị bê tông hóa, ao hồ bị san lấp và những khoảng trống cuối cùng trở thành nhà cửa. Thành phố càng lớn, câu hỏi không chỉ là chúng ta cần bao nhiêu đường, bao nhiêu tòa nhà hay bao nhiêu chỗ đỗ xe, mà còn là chúng ta sẵn lòng dành lại bao nhiêu không gian cho những sự sống khác.Bồ câu cũng không phải lúc nào cũng dễ thương.Ở những nơi quần thể quá đông, chúng có thể gây phiền toái, làm bẩn công trình và mang theo một số mầm bệnh. Cho chúng ăn quá nhiều cũng có thể khiến số lượng tăng bất thường và làm thay đổi hành vi tự nhiên. Nhiều thành phố trên thế giới vì thế phải tìm cách quản lý bồ câu và các động vật đô thị khác.Nhưng quản lý khác với việc mỗi người có thể tùy ý bắt một con vật đang sống trong không gian chung chỉ vì mình muốn có nó.Có lẽ phản ứng mạnh của nhiều người trước đoạn clip vừa qua cũng bắt nguồn từ cảm giác ấy.Đàn bồ câu trên quảng trường đã trở thành một phần của cảnh quan mà mọi người cùng nhìn thấy, trẻ con cùng chạy theo, khách du lịch cùng chụp ảnh. Chúng không cần phải quý hiếm hay nằm trong một danh sách bảo tồn nào thì sự hiện diện của chúng mới có giá trị.Đôi khi, giá trị chỉ đơn giản là một buổi sáng bước qua công viên và thấy vẫn còn chim nhảy trên bãi cỏ.Một thành phố đáng sống có lẽ không chỉ được đo bằng những gì con người xây được.Mà còn bằng những sự sống khác vẫn có thể sống bên cạnh chúng ta.Vậy nên nếu lần tới gặp một con bồ câu đứng giữa quảng trường và tự hỏi nó thuộc về ai, có lẽ câu trả lời thú vị nhất là:Nó chẳng thuộc về ai cả. Nhưng nó cũng có một chỗ trong thành phố này.#ThienNhienNet #bocau #thiennhiendothi #DaDangSinhHoc #dongvatdothi #SongCungThienNhien #Thanhphoxanh ...

Photo

Xem trên Facebook (opens in a new tab)

ThienNhien.Net

2 ngày trước

MÙA HOA SỮA ĐANG VỀ Tháng Chín về khẽ khàng đến mức chẳng ai kịp nhận ra. Không có ngày nào được đánh dấu là ngày thu bắt đầu, chỉ là khi nắng chợt dịu lại, gió chợt mang theo chút se lạnh, những buổi chiều trên phố như dài ra thêm một nhịp thở. Rồi giữa một con đường quen, bất chợt thoảng hương hoa sữa về, lặng lẽ mà không báo trước, như bóng hình người cũ lướt qua.Thứ hương ấy có cách đánh thức ký ức thật lạ lùng. Nó không mỏng manh để lướt qua rồi tan biến, cũng chẳng kín đáo đến mức phải cúi thật gần mới cảm được. Hoa sữa nồng nàn, có lúc đến mức choáng ngợp như tình yêu thuở đôi mươi nồng nhiệt. Yêu một người vào mùa thu, đi bên nhau dưới vòm lá đang ngả màu, để gió luồn qua tóc, để thấy cả thành phố bỗng dịu dàng hơn chỉ vì có một bàn tay đang khe khẽ nắm lấy tay mình. Những lúc ấy, chẳng ai buồn nghĩ đến ngày mai. Người ta chỉ mong con đường cứ dài thêm mãi, buổi tối trôi thật chậm, và mùa thu xin đừng vội qua.Có lẽ vì thế mà hoa sữa đã lặng lẽ bước vào biết bao câu thơ, bao lời hát, bao bức thư tình. Không phải vì hoa đẹp đến mức níu chân người mà vì hương của nó biết cách giữ lại thời gian, cất nó vào một góc rất sâu trong lòng những kẻ si mê. Nhiều năm sau, có thể ta quên tên con phố từng qua, quên cả quán cà phê nhỏ từng ngồi hàng giờ, quên luôn những lời thì thầm trong một đêm đã xa lắc. Vậy mà chỉ cần một tối đầu thu, tình cờ gặp lại mùi hương ấy, những ký ức tưởng đã ngủ yên bỗng ùa về mang buồn đến nao lòng. Một ánh mắt từng khiến tim lỡ nhịp. Một tiếng cười từng bừng sáng cả con phố đông. Một bờ vai từng là chốn bình yên nhất. Một người mà có thời ta ngỡ rằng mình không thể nào sống thiếu nhau.Rồi thời gian vẫn cứ trôi chẳng đợi ai. Những mối tình có thể ở lại bên nhau trọn vẹn, cũng có những lứa đôi lặng lẽ rẽ sang những lối riêng. Chỉ có hoa sữa là vẫn cứ đến mùa hẹn lại nở, vô tư rắc hương lên những con đường cũ, gieo vào lòng những đôi trẻ khác đang tay trong tay rằng tình yêu của mình sẽ mãi mãi không bao giờ nhạt phai. Có lẽ họ nên cứ tin như thế thật lòng. Bởi tình yêu đẹp nhất đôi khi không phải là tình yêu đi được đến cuối con đường mà chỉ cần đủ sâu đậm, đủ thật thà, để nhiều năm sau khi mùa thu quay lại gõ cửa, ta vẫn mỉm cười khi nhớ rằng mình đã từng yêu một người bằng tất cả sự nồng nàn, nhiệt thành và dại khờ của tuổi trẻ.Tháng Chín đã về đầu phố. Ngoài kia, những chùm hoa sữa bé nhỏ đang lặng lẽ hé nở trên những tán cây cao. Rồi một tối nào đó, cơn gió sẽ mang hương tỏa khắp phố phường. Sẽ có người thấy mùi hương ấy nồng quá, khẽ nhíu mày rồi rảo bước thật nhanh.Nhưng cũng sẽ có người giữa dòng người vội vã ấy bỗng dưng đi chậm lại.Chỉ để lặng yên nhớ về một mùa thu đã cũ và một người đã từng rất thương.Ảnh: Kenh14 ...

Photo

Xem trên Facebook (opens in a new tab)

ThienNhien.Net

3 ngày trước

KHÔNG CHỈ LÀ TÍN CHỈCarbon xanh dương đang được quan tâm nhiều vì tiềm năng lớn tạo tín chỉ carbon. Nhưng nếu chỉ nhìn rừng ngập mặn, cỏ biển hay vùng triều như những “mỏ tín chỉ”, chúng ta sẽ bỏ qua phần lớn giá trị của các hệ sinh thái này. Chúng còn bảo vệ bờ biển, giảm tác động của sóng và bão, duy trì nguồn lợi thủy sản, tạo sinh kế, lưu giữ đa dạng sinh học và giúp cộng đồng ven biển thích ứng với biến đổi khí hậu. Chính những lợi ích đồng thời ấy mới làm nên giá trị kinh tế lớn của carbon xanh dương.Tín chỉ carbon có thể là một nguồn thu quan trọng, nhưng không phải hệ sinh thái nào cũng phù hợp để phát triển dự án tín chỉ. Một khu vực có thể rất quý về đa dạng sinh học hoặc bảo vệ bờ biển nhưng diện tích quá nhỏ, chi phí đo đạc và xác minh quá cao, hoặc không chứng minh được tính bổ sung cần thiết. Nếu nguồn tài chính cho bảo tồn chỉ phụ thuộc vào số tín chỉ bán được, những nơi như vậy rất dễ bị bỏ lại.Cách tiếp cận rộng hơn là tài chính cho thiên nhiên ven biển. Nguồn lực có thể đến từ ngân sách nhà nước, tài trợ quốc tế, doanh nghiệp, các quỹ khí hậu, vốn đầu tư tác động, tín dụng ưu đãi hay những mô hình kết hợp vốn công và vốn tư nhân. Trên thế giới, các công cụ như trái phiếu xanh dương, hoán đổi nợ lấy bảo tồn thiên nhiên, bảo hiểm rủi ro khí hậu và các cơ chế chi trả dựa trên kết quả cũng đang được sử dụng để huy động vốn cho đại dương và vùng ven biển. Ngân hàng Thế giới vì thế coi tín chỉ carbon chỉ là một thành phần trong một hệ thống tài chính xanh dương rộng hơn.Lấy một khu rừng ngập mặn làm ví dụ. Nếu chỉ tính carbon, nguồn thu của dự án phụ thuộc vào lượng giảm phát thải hoặc hấp thụ tăng thêm có thể được chứng minh. Nhưng chính khu rừng ấy còn giúp giảm xói lở, bảo vệ đê điều và khu dân cư, tạo nơi sinh sản cho cá, tôm và duy trì sinh kế của người dân. Một mô hình tài chính tốt có thể huy động nguồn lực từ nhiều lợi ích ấy thay vì buộc toàn bộ giá trị của khu rừng phải quy đổi thành tấn CO₂.Điều này cũng giúp giảm một rủi ro khác: giá carbon thay đổi, nhưng nhu cầu bảo vệ thiên nhiên phải kéo dài hàng chục năm. Khi một dự án phụ thuộc gần như hoàn toàn vào thị trường tín chỉ, nguồn lực cho bảo tồn có thể biến động theo giá, nhu cầu của người mua hoặc thay đổi của tiêu chuẩn. Kết hợp nhiều nguồn tài chính sẽ tạo nền tảng ổn định hơn cho quản lý lâu dài, đồng thời cho phép cộng đồng địa phương được hưởng lợi từ nhiều giá trị mà họ góp phần duy trì.Đó cũng là hướng mà Việt Nam đang tìm kiếm. Chương trình Đối tác hành động carbon xanh dương được khởi động năm 2026 không chỉ hướng đến thị trường carbon mà đặt mục tiêu rộng hơn là huy động đầu tư cho bảo tồn, phục hồi và quản lý bền vững các hệ sinh thái ven biển, đồng thời tăng khả năng chống chịu của cộng đồng và phát triển kinh tế biển bền vững. Một trong những thách thức lớn được các bên xác định chính là tìm được các cơ chế tài chính đủ dài hạn và những dự án đủ khả năng thu hút vốn.Carbon giúp chúng ta nhìn thấy rõ hơn một phần giá trị kinh tế vốn lâu nay nằm ẩn trong rừng ngập mặn, cỏ biển và những lớp bùn ven biển. Nhưng mục tiêu cuối cùng không chỉ là tạo ra càng nhiều tín chỉ càng tốt. Quan trọng hơn là biến những giá trị của thiên nhiên thành nguồn lực đủ bền vững để hệ sinh thái được bảo vệ, người dân có lợi ích lâu dài và những vùng bờ biển tiếp tục khỏe mạnh trong nhiều thập kỷ tới.#CarbonXanhDuong #RungNgapMan #CoBien #BienVaVenBien #KhiHau #BaoTonThienNhien #TaiChinhThienNhien ...

Photo

Xem trên Facebook (opens in a new tab)

ThienNhien.Net

4 ngày trước

CARBON THUỘC VỀ AI?Một cánh rừng ngập mặn có thể giữ hàng nghìn tấn carbon. Nhưng nếu từ việc bảo vệ hoặc phục hồi khu rừng ấy tạo ra tín chỉ carbon, ai có quyền đứng tên dự án, ai được bán tín chỉ và tiền thu về sẽ thuộc về ai? Đây không còn là câu chuyện đo cây hay lấy mẫu bùn, mà là câu chuyện về quyền tài nguyên, quản trị và chia sẻ lợi ích.Với carbon xanh dương, vấn đề càng phức tạp vì một hệ sinh thái thường gắn với nhiều loại quyền và nhiều bên cùng tham gia. Rừng ngập mặn có thể thuộc rừng phòng hộ, rừng đặc dụng hoặc được giao cho tổ chức, hộ gia đình, cộng đồng quản lý. Một bãi triều có thể đồng thời là nơi khai thác thủy sản của người dân. Thảm cỏ biển lại nằm dưới vùng nước do Nhà nước quản lý nhưng có thể gắn chặt với sinh kế của các cộng đồng đánh bắt ven bờ.Bởi vậy, có quyền sử dụng hay quản lý một khu vực chưa chắc đồng nghĩa một cách đơn giản với quyền sở hữu và bán toàn bộ giá trị carbon của khu vực đó. Một dự án carbon còn phải xác định ai là chủ đầu tư, hoạt động nào thực sự tạo ra lượng giảm phát thải hoặc hấp thụ bổ sung, trách nhiệm duy trì kết quả thuộc về ai và quyền lợi của những người đang sử dụng tài nguyên sẽ được xử lý thế nào.Khung pháp lý về thị trường carbon của Việt Nam đang thay đổi rất nhanh. Ngày 29/6/2026, Sàn giao dịch carbon trong nước chính thức được khai trương tại Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội. Hạn ngạch phát thải của 110 cơ sở thuộc các ngành nhiệt điện, thép và xi măng đã được đưa vào hệ thống cho giai đoạn tuân thủ 2025–2026. Như vậy, thị trường carbon Việt Nam đã chuyển từ giai đoạn xây dựng khung pháp lý sang vận hành thí điểm trên thực tế.Với carbon xanh dương, một thay đổi đặc biệt đáng chú ý là Nghị định 180/2026/NĐ-CP về dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng, có hiệu lực từ ngày 15/7/2026. Nghị định quy định rõ hơn quyền đối với kết quả giảm phát thải và tín chỉ carbon rừng. Chủ rừng có thể sở hữu tín chỉ được tạo ra từ dự án carbon rừng do mình thực hiện, được hợp tác với các tổ chức khác để phát triển dự án và có thể trao đổi, chuyển nhượng kết quả theo quy định. Điều này tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho các dự án tại rừng ngập mặn. Tuy nhiên, đối với cỏ biển, bãi triều và những hệ sinh thái ven biển không thuộc phạm vi rừng, vấn đề quyền carbon vẫn cần tiếp tục được làm rõ.Việc phát triển dự án cũng đang được đưa gần hơn về địa phương. Từ ngày 1/8/2026, Chủ tịch UBND cấp tỉnh được thực hiện nhiều thủ tục quan trọng đối với cơ chế trao đổi, bù trừ tín chỉ carbon trong nước, trong đó có đăng ký dự án và cấp tín chỉ. Điều này có thể thuận lợi hơn cho các dự án dựa vào hệ sinh thái, vốn gắn chặt với quản lý đất đai, rừng, vùng ven biển và cộng đồng tại địa phương.Ở thị trường quốc tế, Nghị định 112/2026/NĐ-CP đã thiết lập quy trình cho việc chuyển giao kết quả giảm phát thải và tín chỉ carbon theo Điều 6 của Thỏa thuận Paris. Ngày 14/8/2026, Chính phủ tiếp tục phê duyệt Thỏa thuận thực hiện Điều 6 giữa Việt Nam và Singapore. Những bước đi này mở thêm khả năng đưa tín chỉ được tạo ra tại Việt Nam ra thị trường quốc tế, nhưng việc chuyển giao vẫn phải được Nhà nước chấp thuận và phải tính đến mục tiêu giảm phát thải quốc gia để tránh cùng một kết quả giảm phát thải được tính hai lần.Một thị trường carbon xanh dương bền vững vì thế cần trả lời được nhiều hơn câu hỏi “một tín chỉ bán được bao nhiêu tiền”. Quan trọng không kém là ai tạo ra giá trị đó, ai chịu trách nhiệm bảo vệ hệ sinh thái và lợi ích được phân chia ra sao. Nếu những câu hỏi này được giải quyết tốt, tài chính carbon có thể tạo thêm động lực cho bảo tồn thiên nhiên. Nếu không, một tài sản thiên nhiên mới được định giá cũng có thể trở thành nguồn của những tranh chấp mới.#CarbonXanhDuong #RungNgapMan #CoBien #BienVaVenBien #KhiHau #BaoTonThienNhien #TaiChinhThienNhien ...

Photo

Xem trên Facebook (opens in a new tab)

ThienNhien.Net

4 ngày trước

TỪ CARBON ĐẾN TÍN CHỈMột hecta rừng ngập mặn có thể lưu giữ hàng trăm tấn carbon trong cây và lớp đất bên dưới. Nhưng con số đó không phải số tín chỉ carbon có thể đem bán. Trữ lượng carbon cho biết hệ sinh thái đang giữ bao nhiêu carbon; tín chỉ carbon lại đại diện cho lượng phát thải được giảm hoặc lượng carbon được hấp thụ thêm nhờ một hoạt động cụ thể. Thông thường, một tín chỉ tương ứng với một tấn CO₂ tương đương.Giả sử một khu rừng ngập mặn sẽ tiếp tục tồn tại và phát triển bình thường dù không có dự án carbon. Lượng carbon mà khu rừng vẫn hấp thụ trong điều kiện đó không thể đơn giản được tính thành tín chỉ. Dự án phải xác định một đường cơ sở: điều gì có khả năng xảy ra nếu dự án không được thực hiện. Sau đó mới có thể tính phần giảm phát thải hoặc hấp thụ tăng thêm nhờ các hoạt động bảo vệ, phục hồi hay quản lý tốt hơn.Điều này liên quan đến một nguyên tắc quan trọng gọi là tính bổ sung. Nói đơn giản, tín chỉ chỉ nên được tạo ra cho những lợi ích khí hậu thực sự phát sinh thêm nhờ dự án và nguồn tài chính carbon. Nếu một khu rừng vốn đã được bảo vệ chắc chắn, việc tiếp tục bảo vệ nó chưa đương nhiên tạo ra tín chỉ. Các tiêu chuẩn carbon hiện nay coi tính bổ sung là một trong những điều kiện nền tảng để bảo đảm chất lượng tín chỉ.Tiếp theo là chuyện đo đếm. Với carbon xanh dương, việc này không chỉ dừng ở đo đường kính và chiều cao cây. Các dự án có thể phải xác định carbon trong sinh khối, lấy mẫu đất và trầm tích, theo dõi sự thay đổi của hệ sinh thái và tính toán phát thải các khí nhà kính liên quan. Phương pháp VM0033 của Verra dành cho phục hồi đất ngập nước thủy triều và cỏ biển, chẳng hạn, quy định cách định lượng lượng giảm phát thải và hấp thụ ròng từ các hoạt động phục hồi. Phương pháp này vẫn đang tiếp tục được cập nhật cùng với tiến bộ khoa học.Một dự án còn phải chứng minh lợi ích đó không bị chuyển sang nơi khác. Nếu bảo vệ một khu rừng ngập mặn khiến hoạt động chuyển đổi đất chỉ dịch chuyển sang khu vực kế bên, lượng phát thải tránh được trên thực tế sẽ thấp hơn con số nhìn thấy trong ranh giới dự án. Đây là vấn đề thường được gọi là rò rỉ phát thải. Tương tự, carbon đã được giữ lại cũng cần có khả năng tồn tại lâu dài. Rừng bị chặt trở lại, bờ biển bị xói lở hay hệ sinh thái bị phá hủy đều có thể làm một phần lợi ích carbon bị đảo ngược. Các tiêu chuẩn tín chỉ chất lượng cao vì thế yêu cầu phải đánh giá và quản lý rủi ro này.Sau các bước tính toán còn có quá trình thẩm định, giám sát và xác minh bởi bên độc lập trước khi tín chỉ được phát hành. Các tín chỉ cũng cần được đăng ký và theo dõi để tránh một lượng giảm phát thải bị tính hoặc bán nhiều lần. Vì vậy, từ một khu rừng ngập mặn ngoài thực địa đến một tín chỉ carbon trên thị trường là cả một chuỗi dài gồm dữ liệu, phương pháp, giám sát, kiểm chứng và quản trị.Điều này giải thích một nghịch lý khá thú vị của carbon xanh dương: một hệ sinh thái có thể chứa một kho carbon rất lớn và có giá trị bảo tồn rất cao, nhưng chưa chắc tạo được nhiều tín chỉ carbon, thậm chí có thể không phù hợp để phát triển dự án tín chỉ. Giá trị của thiên nhiên và giá trị của tín chỉ carbon không phải lúc nào cũng trùng nhau.Hiểu được điểm này sẽ giúp chúng ta nhìn thực tế hơn vào tiềm năng carbon xanh dương của Việt Nam. Có rừng ngập mặn hay cỏ biển mới chỉ là điểm khởi đầu. Muốn biến một phần giá trị ấy thành nguồn tài chính, còn phải trả lời được những vấn đề khó hơn: carbon thuộc về ai, ai có quyền bán tín chỉ và nguồn thu sẽ được chia sẻ như thế nào?#CarbonXanhDuong #rungngapman #cobien #bienvavenbien #khihau #BaoTonThienNhien #TaiChinhThienNhien ...

Photo

Xem trên Facebook (opens in a new tab)

Tag: cúm lợn

Bộ NN&PTNT báo cáo Thủ tướng về cúm heo